EN

Türkiye’nin 2013 yılı toplam kalkınma yardımları 4,3 milyar doları aştı


Başbakanlık Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA) 2013 yılı ‘Türkiye Kalkınma Yardımları Raporu’nu yayımladı. Rapora göre, 2013’te Türkiye’nin resmi ve özel akımlarını kapsayan kalkınma yardımları toplamı 4 milyar 347 milyon dolara ulaştı. Bu yardımların 3 milyar 307 milyon doları resmi kurumlar tarafından yapılırken, 820 milyon doları ise özel sektörün doğrudan yatırımı olarak gerçekleşti. 2013’te STK yardımları ise 280,23 milyon doları buldu.

Devamını Göster »
Türkiye, en önemli yumuşak güç unsurlarından biri olarak tanımlanan kalkınma yardımlarıyla 120 ülkedeki faaliyetlerini hız kesmeden sürdürüyor. Ekonomik istikrar ve gelişmişlik düzeyine paralel olarak kalkınma yardımı çalışmalarını sürdüren Türkiye, 2002’de 85 milyon dolar olan Resmi Kalkınma Yardımlarını (RKY) her geçen yıl artırarak, 2013’te 3,3 milyar dolar seviyesine çıkardı. Hiçbir ayrım gözetmeksizin 5 kıtada yardıma ihtiyaç duyan tüm ülkelere yardım eli uzatan Türkiye, sadece 2013’te Afganistan’dan Yemen’e, Haiti’den Filipinler’e kadar 120 ülkeye yardımda bulundu.

İki taraflı yardım miktarı 3.1 milyon $
Türkiye’nin kalkınma yardımlarının koordinasyonundan sorumlu kuruluş olan TİKA’nın 2013 yılı Kalkınma Yardımları Raporuna göre, Türkiye’nin resmi ve özel akımlarının toplamı 2013’te 4 milyar 347 milyon dolara ulaştı. Resmi Kalkınma Yardımlarının 3.156,67 milyon dolarlık kısmı iki taraflı yardımlar, 151 milyon doları ise çok taraflı katkı olarak gerçekleşti. İki taraflı katkıların 2.596,12 milyon doları hibe; 560,55 milyon doları ise tavizli kredi yardımı şeklinde oldu. Özel akımların tutarı ise 1,1 milyar doları geçmiş olup, bu rakam Türk özel sektörü tarafından hayata geçirilen 820 milyon dolarlık yatırım ile STK’ların 280,23 milyon dolar tutarındaki yardımların toplamını oluşturuyor.

En çok yardım Orta Doğu’ya
2013 yılı iki taraflı Resmi Kalkınma Yardımları, 2012’de yapılan yardımlara göre yüzde 30’luk artış gösterdi. Suriyeli Misafirlere yapılan yardımlar nedeniyle Orta Doğu Bölgesi 1.766,54 milyon dolar ile yardımlardan en çok yararlanan bölge oldu. 2012 yılında 3 katlık resmi kalkınma yardımı artışıyla ikinci sıraya yükselen Afrika Bölgesi, 2013’te gerçekleşen 782 milyon dolarlık yardım rakamıyla yerini korudu. Güney ve Orta Asya Bölgesine yapılan yardımlarda ise yüze 8’lik artışla 484 milyon dolara ulaştı. Her ne kadar Güney ve Orta Asya Bölgesine yapılan yardımlarda Afrika Bölgesine oranla daha fazla bir artış görülmüş olsa da Asya Bölgesi 2013’te yine 3’üncü sırada yer aldı.

Balkanlar ve Doğu Avrupa ülkelerine yapılan yardımlarda ise önceki yıla oranla yüzde 12’lik artış görüldü. Diğer bölgelere bakıldığında da, Uzak Doğu ülkelerine yapılan yardımlarda yüzde 70, Amerika ülkelerine yapılan yardımlarda ise yüzde 64’lük artış yaşandı. Türkiye2nin yardımlarından en çok yararlanan 10 ülke ise sırasıyla Suriye, Mısır, Kırgızistan, Somali, Afganistan, Filistin, Pakistan, Kazakistan, Tunus ve Azerbaycan oldu.

Bununla birlikte, Birleşmiş Milletler (BM) tarafından belirlenen En Az Gelişmiş Ülkelere (EAGÜ) yönelik çalışmalarını da sürdüren Türkiye, 2011’de İstanbul’da düzenlenen ‘4. En Az Gelişmiş Ülkeler Konferansı’nda her yıl 200 milyon dolar tutarındaki taahhüdünü 2013 yılında da aştı. Türkiye’nin 2013 yılı EAGÜ yardımı 286 milyon dolar seviyesinde.

Türkiye’nin 2013 yılı Resmi Kalkınma Yardımları; bütçe desteği, tavizli kredi, acil ve insani yardım, yurtiçi öğrenci yardımları, sığınmacılar, yönetim giderleri, çok taraflı yardımlar, diğer resmi akımlar, doğrudan yatırımlar ile STK yardımları başlıklarında verildi. Buna göre, 2013’te Somali’ye 15 milyon dolar, Kırgızistan’a ise 2,23 milyon dolar tutarında mali destek sağlandı. Öte yandan, Hazine Müsteşarlığı ile Mısır Maliye Bakanlığı arasında Eylül 2012’de imzalanan protokol çerçevesinde Türkiye’den Mısır’a 1 milyar dolar tavizli kredi sağlanması kararlaştırıldı. Kredinin ilk dilimi olan 500 milyon dolar 2012 yılının son aylarında, ikinci dilimi ise 2013 yılının başlarında Mısır’a ulaştırıldı. Kırgızistan’a ise 60,55 milyon doları tutarında tavizli kredi sağlandı.

RKY’nın yüzde 49’u insani yardım
Türkiye’nin 2013’te yaptığı Resmi Kalkınma Yardımlarının yüzde 49’u insani yardım olarak raporlandı. Tutar olarak 1.629,18 milyon dolara ulaşan insani yardımların GSMH’ye oranı ise bir önceki yılla karşılaştırıldığında 0,13’ten 0,21’e yükselmiş; bu oranla Türkiye, insani yardım yapan ülkeler arasında 1. sırada, yapılan yardım tutarı bakımından ise, ABD ve İngiltere’nin ardından 3. sırada yer aldı.
 
 
14 bin öğrenciye burs imkânı
Türkiye, 20 yılı aşkın süredir yükseköğretim görmek isteyen uluslararası öğrencilere burs imkânı sağlıyor. Bu çerçevede, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığınca 2012’de 4.715 öğrenciye burs verilirken, 2013’tebu rakamın 3 kat üzerine çıkılarak 14.507 öğrenciye yükseldi.

Doğrudan yatırımlar en çok Asya’ya
Türkiye’nin doğrudan yatırımları ise önceki yıllarda olduğu gibi Güney ve Orta Asya Bölgesinde yoğunlaşmakla beraber, Türk sermayesi Afrika’dan Latin Amerika’ya, Avrupa’dan Uzak Doğu’ya dünyanın dört bir yanına yayılıyor. 2013’te Azerbaycan 449 milyon dolar, Hindistan 80 milyon dolar ve Mısır 38 milyon dolar ile Türkiye’nin en çok yatırım yaptığı ülkeler oldu.

2013 yılında STK’lar tarafından gerçekleştirilen kalkınma yardımları toplamı bir önceki yıla oranla yüzde 85’lik bir artışla 280,23 milyon dolara ulaştı. Bu yardımın 93,95 milyon dolarını Suriye’ye yapılan yardımlar oluşturuyor.